Newsletter Study in Poland

Studenci z Ukrainy – liczby i fakty

Ukraińcy stanowią największą grupę studentów zagranicznych w Polsce, a Ukraina jest kierunkiem priorytetowym działań promocyjnych i marketingowych w ramach programu „Study in Poland” od 8 lat.

W roku akademickim 2012/2013 na polskich uczelniach studiowało ich 9747 – czyli prawie co trzeci student zagraniczny pochodził z Ukrainy. Współczynnik przyrostu ich liczby w roku 2012/13 wyniósł ponad 35% (rok wcześniej było ich na polskich uczelniach 6321).

Dzięki intensywanej promocji poszczególnych uczelni, ich konsorcjów oraz działań z zakresu „marketingu pogłębionego” liczba studentów z Ukrainy na polskich uczelniach rośnie dynamicznie w stałym trendzie. W sumie w latach 2005-2013 w Polsce studiowało 33956 studentów z Ukrainy i stanowili oni 23,7 proc. wszystkich studentów zagranicznych w tym okresie. Od roku 2005 ich liczba wzrosła prawie pięciokrotnie.

Jeżeli chodzi o rozkład terytorialny, to najwięcej studentów z Ukrainy studiowało w roku 2012/13 na uczelniach stołecznych i na Południowym Wschodzie kraju (województwo mazowieckie (2865), lubelskie (1549), podkarpackie (1459) i małopolskie (1407)). W zachodnich województwach i na Północy kraju jest ich bardzo niewielu – najmniej w Podlaskiem i Lubuskiem. Wyjątkiem jest województwo dolnośląskie, gdzie, dzięki aktywności ośrodka wrocławskiego liczba ich wzrasta sukcesywnie – w ostatnim roku było ich tam 635.

W zestawieniu uczelni, które goszczą najwięcej studentów z Ukrainy dominują uczelnie niepubliczne – szczególnie aktywne na tym rynku edukacyjnym i inwestujące w marketing zagraniczny oraz uczelnie geograficznie położone w sposób szczególnie sprzyjający przyjazdom z tamtej strony – z województwa lubelskiego np. Duże, znane uczelnie publiczne goszczą studentów z Ukrainy zazwyczaj rzadziej – wyjątkiem jest tutaj UMCS.

Warto w tym kontekście zwrócić uwagę na zjawisko „ukrainizacji” niektórych uczelni, tudzież całego systemu. Na wielu uczelniach studenci z Ukrainy stanowią największą i dominującą grupę narodowościową wśród studentów zagranicznych – czasem zaś wręcz jedyną. Tworzy się w związku z tą tendencją rodzaj „monokultury” ukraińskiej na tych uczelniach i zachwiany zostaje postulat wielokulturowości wpisany w koncepcję „internacjonalizacji na miejscu” (internationalisation at home). Dla uzyskania maksymalnej efektywności w budowaniu kultury internacjonalizacji na uczelniach należy dążyć do komponowania zróżnicowanej „mieszkanki kulturowej” uwzględniającej odmienne backgroundy narodowe i kulturowe studentów obcokrajowców.

Z drugiej strony zaletą Ukraińców jako studentów zagranicznych jest fakt, że bardzo łatwo i szybko adaptują się do uwarunkowań kulturowo-społecznych związanych ze studiami w Polsce oraz szybko i w wysokim stopniu zaawansowania opanowują język polski.

Najwięcej studentów ukraińskich przyjeżdża do Polski z obwodów zachodnich Ukrainy – lwowskiego (wydano tam w roku 2012 2177 wiz), łuckiego (1809) i winnickiego (1012) oraz z Kijowa i okolic (1416). Warto dodać, że liczba wydawanych wiz w celu odbycia studiów rośnie na Ukrainie bardzo dynamicznie. Przykładowo: Konsulat Generalny (KG) RP w Kijowie wydał w roku 2012 prawie dwa razy więcej wiz motywowanych celem odbycia studiów w Polsce niż rok wcześniej, a ten w Odessie – prawie potroił ich liczbę w stosunku do roku poprzedzającego.

Znaczącą liczbę wiz wydano też w Charkowie (823) – dużo mniej w obwodzie odesskim (274). Konsulat Generalny RP w Sewastopolu istnieje od kwietnia 2011 r. i do sierpnia 2013 wydano tam 204 wizy studentom z Ukrainy. W 2013 r. otworzono także KG w Doniecku, ale jako, że dopiero rozpoczyna on swoją działalność, nie ma jeszcze danych nt. wydawalności wiz dla studentów.

Ukraińcy są jedną z mobilniejszych grup narodowych. W roku 2010 wyjechało ich na studia za granicę 36 146. Od roku 1998 liczba wyjeżdżających potroiła się. Polska była jednym z trzech najczęściej wybieranych krajów na miejsce studiów przez młodych Ukraińców – po Rosji i Niemczech. W tym roku (2012) po raz pierwszy studia w Polsce okazały się dla Ukraińców bardziej atrakcyjne niż studia w Niemczech. Studiowało ich tam 8929 – czyli o 818 mniej niż w Polsce. 2729 Ukraińców studiujących w Niemczech to zresztą tzw. Bildungsinländer – czyli potomkowie emigrantów z Ukrainy, którzy najczęściej urodzili się w Niemczech i tam też odebrali edukację na poziomie niższym.

Analizy związane z prognozowaniem rozwoju sytuacji na rynku ukraińskim wskazują na to, że w najbliższej przyszłości liczba studentów z Ukrainy na polskich uczelniach będzie rosła, aż do momentu nasycenia systemu. Prawdziwym wyzwaniem dla uczelni i podmiotów aktywnych na polu polskiej internacjonalizacji (także władz centralnych) będzie zadbanie o to, aby do Polski przyjeżdżali „wysokogatunkowi” studenci z Ukrainy, a nasz kraj stał się docelowym miejscem aspiracji edukacyjnych tych najlepszych. Biorąc pod uwagę kapitał wizerunkowy Polski na Ukrainie i bliskość kulturową i historyczną naszych krajów, nadzieje w tym obszarze wydają się uzasadnione.

pobierz .pdf